Najprzewielebniejsi Księża Biskupi Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w RP

Zgodnie z pismem z dnia 21 listopada 1995 r. przesyłam 3 formy agendarne Nabożeństwa ze Spowiedzią i Komunią Świętą Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w RP dla zboru. Wierzę że za pośrednictwem NPW Księży Biskupów materiały te dotrą do wszystkich Księży naszego Kościoła, a poprzez nich także do wiernych naszego Kościoła w Polsce. Niestety, nie jesteśmy w stanie w Adwencie wydać ich w naszym Wydawnictwie, gdyż nie znamy liczby egzemplarzy potrzebnych Parafiom. W późniejszym terminie jednak zostaną wydane niniejsze porządki wraz z innymi materiałami liturgicznymi w osobnych książeczkach liturgicznych, a następnie w nowym wydaniu Śpiewnika Kościelnego z nutami. Pragnę przy okazji zauważyć, że po wojnie po raz pierwszy ukazała się liturgia dla zboru z nutami. Dotąd liturgia zborowa z nutami ukazała się tylko w Śpiewnikach kościelnych przedwojennych dla Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w dawnym Królestwie Kongresowym i dla Kościoła Ewangelicko - Unijnego na Polskim Górnym Śląsku w roku 1931. Również powojenny Śpiewnik dla polskich zborów mazurskich wydany w Lund w Szwecji w roku 1951, na którego wprowadzenie nie zgodziły się władze komunistyczne, zawierał także liturgię unijną z nutami. Melodie liturgiczne zawarte w załączonym wydaniu naszej liturgii opracowane zostały wespół z Komisją Liturgiczną przez śp. mgra Jana Tacinę. Oparł się On o wydane kilkakrotnie przez Komisję Liturgiczną "Melodie liturgiczne nabożeństw ewangelickich dla księży i organistów" w 3 zeszytach, które załączam. Komisja Liturgiczna starała się wprowadzić jak najmniej zmian w stosunku do obecnych melodii liturgicznych, ale mimo to:

• Zaczerpnięto z liturgii cieszyńskiej piękne melodie śp. prof. Jana Gawlasa nawiązujące do dawnych cieszyńskich melodii liturgicznych ("Wspomożenie nasze...", "Zgładź o Panie...(...) Od nieprawości naszych", "Panie, Słowo Twoje jest pochodnią..."), których nie sposób było opuścić. 
• Przywrócono starokościelny hymn "Laudamus Te" na podstawie którego Mikołaj Decjusz opracował go w formie pieśni "Na wysokościach Bogu cześć".
• Wprowadzono wiele melodii alternatywnych, często starokościelnych, których używa cały świat luterański [Po lekcji i Ewangelii].
• Po intencjach w Powszechnej Modlitwie Kościoła umożliwiono wezwania zboru przez współczesny śpiew: "Panie, zmiłuj się! O, zmiłuj się..." mel. Peter Janssens 1973 (EG 178.II), Kyrie z Taize 1978 oprac. przez Jacques Berthier (EG 178.\312\5), Kyrie prawosławne z liturgii ukraińskiej (EG 178.\39\5).
• Przywrócono liturgię komunijną wg przedwojennej Agendy z współczesnymi modlitwami: eucharystyczną (dziękczynną) po Sanctus jak również tzw. "Anamnezę" [wspomnienie zbawczych wielkich dzieł Bożych] pozostawiając zarówno dotychczasowe melodie z przedwojennej Agendy jak również alternatywne melodie starokościelne używane dziś przez cały świat luterański (por. agendy niemieckie, szwedzkie i amerykańskie). 
• Przywrócono pełne Sanctus z Benedictus (por. przedwojenną Agendę, liturgię górnośląską i mazurską) z melodią, którą jako ostatnie dzieło na 3 miesiące przed śmiercią na zamówienie Komisji Liturgicznej napisał śp. prof. Karol Hławiczka. 
• Zaproponowano używane przez świat luterański ( 1D.\5: Gehet hin im Frieden des Herrn. Gott sei ewiglich Dank. USA.\5: Go in peace. Serve the Lord. Thanks be to God.) tzw. "Rozesłanie" albo "Posłanie" przed błogosławieństwem aaronowym. 

Jak z powyższego wynika nasze nabożeństwo, które może być odprawione wg trzech różnych form (patrz amerykańska "Lutheran Book of Worship" z r. 1990 posiada również trzy różne porządki nabożeństwa komunijnego) nawiązuje zarówno do tradycji naszego Kościoła, do tradycji starochrześcijańskiej, do tradycji ekumenicznej (niektóre modlitwy eucharystyczne są pochodzenia anglikańskiego i metodystycznego, ale też i starokatolickiego, jak również modlitwy luteran niemieckich, szwedzkich i amerykańskich) jest nabożeństwem zarówno tradycyjnym jak też i współczesnym, zarówno trzymającym się ustalonych form, jak również zezwalającym na dokonanie wyboru. Jedno jest istotne, aby zarówno tekst, jak i stosowne do niego melodie nie były zmieniane. 

Pozytywną stroną nowego porządku jest to, że liturg może wybrać podczas sprawowanej Komunii Świętej jedną z 15 modlitw eucharystycznych w zależności od roku kościelnego lub okoliczności, co ma wielkie znaczenie zwłaszcza tam gdzie Komunia Święta sprawowana jest każdej niedzieli.

W tym miejscu pragnę serdecznie podziękować Ks. Grzegorzowi Giemzie wikariuszowi Parafii Św. Trójcy w Warszawie za wielkie poświęcenie i trud w przygotowaniu na komputerze w programie nutowym załączonych trzech porządków nabożeństwa. U Ks. G. Giemzy po przesłaniu zamówienia i dyskietek można otrzymać niniejsze porządki nabożeństw na dyskietkach z przeznaczeniem do druku parafialnego przy opracowywaniu specjalnych nabożeństw w Parafii np. konfirmacji, jubileuszy, świąt itp.

Z wyrazami szczerego szacunku, z serdecznymi pozdrowieniami i życzeniem błogosławionego Adwentu, oraz pięknych, wzniosłych i radosnych nabożeństw według nowej naszej liturgii,
pozostaje oddany w Panu,

Ks. Jan Gross 
Przewodniczący

(c) Luteranie Online, 4.05.2001