§ 107

3. Małżeństwo ewangelickie, jako cząstka Kościoła, jest społecznością świętych, powołaną do budowania się w dom duchowy i umacniania się w wierze przez Słowo Boże, sakramenty i modlitwę.

4. Małżeństwo ewangelickie żyje i działa dla dobra, jedności i pokoju Kościoła, Ojczyzny i świata.

§ 108

Małżeństwo powstaje z decyzji stron prawnie do niej zdolnych. Zawarcie małżeństwa jest aktem, w którym mężczyzna i kobieta w nieodwołalnym przymierzu wzajemnie się sobie oddają i przyjmują w celu stworzenia małżeństwa.

§ 109

Małżeństwo ewangelickie, chociażby tylko jedna strona była ewangelicka, podlega prawu Bożemu i prawu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego, z zachowaniem kompetencji Prawa Cywilnego.

§ 110

Podstawowym prawem i obowiązkiem małżonków jest życie w miłości, wierności, jedności i nierozerwalności oraz tworzenie rodziny i wychowanie dzieci w wierze i wierności Kościołowi.

§ 111

Rodzina ewangelicka, będąc cząstką Kościoła, jest społecznością świętych, zobowiązaną do budowania się w dom duchowy i umacniania w wierze przez Słowo Boże, sakramenty i modlitwę. Szczególnym obowiązkiem rodziców, wynikającym z nakazu misyjnego Pana Jezusa Chrystusa, jest wprowadzenie dzieci we wspólnotę Kościoła przez Chrzest Święty, nauczanie Słowa Bożego, modlitwę i religijne wychowanie. Rodzice i dzieci zobowiązani są miłować się i wspierać wzajemnie. Obowiązkiem rodziców jest zapewnienie dzieciom wychowania i wykształcenia.

§ 112

Obowiązkiem dzieci jest czcić rodziców przez okazywanie im szacunku, posłuszeństwa, miłości oraz zapewnienie opieki w chorobie i w starości. Szczególnym prawem dzieci jest znalezienie w rodzicach wzoru godnego życia w świętości, pobożności, prawości, miłości, wierności i spolegliwości. Prawem i obowiązkiem rodzeństwa jest zgodne życie w miłości rodzinnej i okazywanie pomocy wzajemnej.

§ 113

a/ zwiastowanie Słowa Bożego i nauczanie dzieci, młodzieży i dorosłych,

§ 114

Za realizację wymienionych praw i obowiązków Kościoła jest odpowiedzialna duchowna zwierzchność parafii, diecezji i Kościoła.

§ 115

Obowiązkiem narzeczonych /nupturientów/ jest zgłoszenie zamiaru zawarcia małżeństwa w czasie wystarczającym dla potrzebnych czynności prawnych i proceduralnych.

§ 116

Obowiązkiem proboszcza jest sprawdzenie zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa narzeczonych zgłaszających zapowiedzi, na podstawie ich oświadczeń pisemnych oraz przedłożonych przez nich dokumentów według obowiązujących przepisów:

§ 117

Okres zapowiedzi małżeńskich wynosi miesiąc i jeden dzień. Zapowiedzi ogłaszane są w kościołach parafialnych lub filiałach obojga narzeczonych oraz na tablicach informacyjnych co najmniej jednokrotnie. W uzasadnionych przypadkach można odstąpić od ogłaszania zapowiedzi. Przy zapowiedziach ślubnych osób zawierających związek małżeński w innej pa­rafii kancelaria parafialna przekazuje zaświadczenie zapowiedzi właściwej parafii wg obowiązujących druków. W wypadku ślubu zróżnicowanego wyznaniowo, religijnie i światopoglądowo zgody na ślub udziela proboszcz.

§ 118

Zapowiedzi winne być ogłaszane według następującego wzoru:

"Następująca para narzeczonych zapowiada zawarcie związku małżeńskiego:

NN /imiona i nazwisko narzeczonego/, syn NN /imię i nazwisko ojca/ i NN /imię i nazwisko rodowe matki/, data i miejsce urodzenia lub tylko wiek, zamieszkały w .........., kawaler /wdowiec lub ewentualnie stanu wolnego/, wyznania .....

oraz

NN /imiona i nazwisko narzeczonej/, zawód, córka NN /Imię i nazwisko ojca/ i NN /imię i nazwisko rodowe matki/, data i miejsce urodzenia lub tylko wiek, zamieszkał w ...., panna /wdowa lub ewentualnie stanu wolnego/, wyznania .....

Niech Pan pobłogosławi szczere zamiary narzeczonych, bo "Jeśli Pan domu nie zbuduje, próżno trudzą się ci, którzy go budują". /Ps. 127, 1/

§ 119

Zbór winien być informowany, że osoby znające przeszkody do zawarcia związku małżeńskiego winne je zgłosić na piśmie do właściwego duchownego. Informacja ta powinna nie być wiązana z treścią zapowiedzi.

§ 120

Narzeczeni, którzy nie pobrali nauki przedmałżeńskiej, pobierają ją w parafii, w której ma odbyć się ślub.

§ 121

Małżeństwo zostaje zawarte, gdy mężczyzna i kobieta jednocześnie obecni, a w przypadku osobistej nieobecności jednej strony - przez pełnomocnika, złożą wobec uprawnionego duchownego zgodne oświadczenie woli jego zawarcia oraz ślubowanie wierności małżeńskiej. Ślubowanie to narzeczeni winni wyrazić słowami, a gdy nie mogą mówić, równoznacznymi znakami.

§ 122

Małżeństwo zawiera się przed Bogiem w obecności ordynowanego duchownego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego oraz dwóch świadków.

§ 123

Świadkowie powinni być pełnoletni, wierzący, świadomi istoty dokonującego się aktu.

§ 124

Miejscem właściwym dla zawierania ślubu kościelnego jest kościół parafialny parafii narzeczonej. Na podstawie pisemnej zgody proboszcza parafii narzeczonej ślub może być delegowany na inny teren.

§ 125

Ślub może być zawarty w kościele filialnym, kaplicy, a w uzasadnionych przypadkach w szpitalu lub domu rodzinnym

§ 126

Ślubu kościelnego nie należy zawierać w czasie adwentowym, pasyjnym, w dniach pokuty i w Dzień Pamiątki Umarłych. W uzasadnionych przypadkach można odstąpić od tej zasady.

§ 127

Zawarcia małżeństwa należy dokonać zgodnie z liturgicznym porządkiem ślubu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego.

§ 128

Zapis zawarcia małżeństwa musi być dokonany w Metryce Ślubów. Adnotacji o zawarciu małżeństwa należy dokonać także w Metrykach Chrztów obojga nowożeńców. Ślub delegowany do innej parafii odnotowany jest w Metryce Ślubów miejsca zawarcia bez liczby, zaś w Metryce Ślubów parafii narzeczonej pod numerem bieżącym. Proboszcz miejsca zawarcia małżeństwa jest odpowiedzialny za przekazanie dokumentów stanowiących podstawę zapisów i adnotacji.

§ 129

Duchowny udzielający ślubu jest odpowiedzialny za terminowe przekazanie listem poleconym dokumentów do Urzędu Stanu Cywilnego miejsca zawarcia małżeństwa w terminach ustalonych przez odpowiednie przepisy prawa.

§ 130

Małżeństwa niosące brzemię różnicy wyznań, religii lub światopoglądu współmałżonków, pozostają w szczególnej trosce Kościoła oraz wymagają wzmożonej odpowiedzialności małżonka ewangelickiego.

§ 131

Troskę tę podejmuje Kościół w szerokim procesie przygotowania wiernych do stanu małżeńskiego oraz w dalszych działaniach mających na celu pomoc w realizowaniu obowiązków małżeństwa i rodziny.

§ 132

Przygotowanie wiernych do małżeństwa i życia w rodzinie nie może być wolne od przedstawienia problematyki małżeństw zróżnicowanych co do wyznania lub światopoglądu. Obejmie ono przedstawienie trudności tych małżeństw, a także rzetelną informację o różnicach wyznaniowych, religijnych lub światopoglądowych.

§ 133

Duchowni są zobowiązani pouczyć wiernych, że przed podjęciem decyzji zawarcia takiego małżeństwa winni się poważnie zastanowić, czy będą w mocy sprostać swojemu w nim zadaniu i czy nie stanie im na przeszkodzie postawa ich własnej rodziny oraz własna ich słabość; oraz że ewangelicy podejmujący decyzję życia w małżeństwie zróżnicowanym co do wyznania lub światopoglądu zobowiązani są nie tylko do zachowania wierności Bogu i Kościołowi w osobistym życiu, ale też przy wszelkim poszanowaniu współmałżonka, do nadania domowi ewangelickiego charakteru, a zwłaszcza do wychowania dzieci w Kościele Ewangelicko-Augsburskim.

§ 134

Właściwym do zawierania małżeństwa, w który tylko jedna ze stron jest ewangelicka jest kościół parafii strony ewangelickiej i porządek liturgiczny Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego.

§ 135

Takie małżeństwo winno być zawierane wobec duchownego Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego. W przypadku zawierania małżeństwa przez ewangelika augsburskiego wyznania z ewangelikiem wyznania reformowanego lub metodystycznego asystującym może być adekwatnie duchowny Kościoła Ewangelicko-Reformowanego lub Kościoła Ewangelicko-Metodystycznego.

§ 136

Jeśli poważne trudności nie pozwalają zachować powyższych wymogów i strona ewangelicka zamierza zawrzeć małżeństwo poza Kościołem Ewangelicko-Augsburskim, zobowiązana jest uzyskać dyspensę właściwego biskupa diecezjalnego, który zajmie stanowisko po konsultacji z właściwym proboszczem. Dyspensa ta nie jest zwolnieniem od wymogów zachowania wierności Bogu i Kościołowi Ewangelicko-Augsburskiemu w osobistym życiu i przy wszelkim poszanowaniu ekumenicznym współmałżonka, od nadania domowi ewangelickiego charakteru, a zwłaszcza od wychowania dzieci w Kościele Ewangelicko-Augsburskim.

§ 137

Członka innego Kościoła, który pragnie zawrzeć małżeństwo w Kościele Ewangelicko-Augsburskim, duchowny ewangelicki jest zobowiązany powiadomić o zasadzie i możliwości uzyskania dyspensy jego Kościoła.

§ 138

Dla umożliwienia sprostowania wymogom powyższym termin zgłaszania zapowiedzi małżeństwa zróżnicowanego wyznaniowo, religijnie i światopoglądowo przedłuża się do trzech miesięcy.

W sprawach ogłaszania zapowiedzi takich małżeństw stosuje się odpowiednio przepisy §§ 118-119.

§ 140

Narzeczeni, którzy nie pobrali nauki przedmałżeńskiej, a zamierzają zawrzeć małżeństwo zróżnicowane co do wyznania, co do religii lub światopoglądu, pobierają naukę przedmałżeńską w okresie zapowiedzi w parafii Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego.

§ 141

Proboszcz miejsca zawarcia małżeństwa o różnej przynależności wyznaniowej odpowiedzialny jest za przekazanie Kościołowi /parafii/ strony nieewangelickiej, danych o zawarciu małżeństwa celem dokonania adnotacji w Metryce Chrztu.

§ 142

Zabrania się, przed lub po zawarciu małżeństwa w Kościele Ewangelicko-Augsburskim, stosować inne religijne zawarcie tegoż małżeństwa w celu wyrażenia lub odnowienia zgody małżeńskiej.

§ 143

W przypadku zawarcia małżeństwa zróżnicowanego co do wyznania lecz nie co do religii, w Kościele Ewangelicko-Augsburskim dopuszcza się obecność duchownego reprezentującego Kościół drugiej strony. Analogicznie w przypadku zawierania małżeństwa zróżnicowanego co do wyznania w innym Kościele chrześcijańskim dopuszcza się obecność duchownego ewangelickiego. Rodzaj i zakres uczestnictwa w czynnościach każdorazowo uzgadniany będzie z proboszczem miejsca i biskupem diecezji.

§ 144

Niedopuszczalny jest taki obrzęd, w którym asystujący duchowny ewangelicki i duchowny nieewangelicki, stosując równocześnie własny obrzęd czy formułę, pytają o wyrażenie zgody małżonków /stron/.

§ 145

Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP stoi na biblijnym stanowisku nierozerwalności małżeństwa. Tam jednak, gdzie małżeństwo uległo rozpadowi i zostało rozwiedzione wyrokiem Sądu, przyjmuje do wiadomości istniejący stan rzeczy jako wynik ludzkiego grzechu i zatwardziałości serc. Kościół nie przeprowadza postępowania rozwodowego.

§146

Działanie to, wynikające z duszpasterskiej troski Kościoła, wymaga szczególnej odpowiedzialności prowadzących je duszpasterzy. W rozmowach przedmałżeńskich upewnią się oni o poważnym dążeniu osoby uprzednio rozwiedzionej do poprawnego życia w nowym małżeństwie oraz poinformują obie strony o ciążącym na osobie rozwiedzionej prawnym i moralnym obowiązku alimentacji nie tylko dzieci z poprzedniego małżeństwa, ale także, gdy zachodzi taka potrzeba, poprzedniego współmałżonka.

§ 147

Osoba rozwiedziona, pragnąca wstąpić w nowy związek małżeński, zobowiązana jest uzyskać dyspensę Biskupa Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego, który zajmie stanowisko po zaopiniowaniu wniosku przez właściwego proboszcza.

§ 148

Dla umożliwienia sprostania wymogom §§ 146-147 termin zgłaszania zapowiedzi małżeństwa osoby uprzednio rozwiedzionej przedłuża się do trzech miesięcy.

§ 149

W sprawach ogłaszania zapowiedzi stosuje się odpowiednio przepisy §§ 118-119

§ 150

Małżeństwo rozwiedzione, ponownie nawiązujące pożycie, po ponownym zawarciu małżeństwa (w Urzędzie Stanu Cywilnego) przystąpi do spowiedzi i Komunii Świętej i zostanie włączone w przyczynną modlitwę Kościoła. Jakiekolwiek powtarzanie ślubu kościelnego, czy błogosławieństwa Kościoła jest w tym przypadku niedopuszczalne. Pojednanie tego małżeństwa jest bowiem właściwym powrotem do ich uprzednio przed Bogiem zawartego związku.

§ 151

1) Duchowny obowiązany jest przed zawarciem związku małżeńskiego uzyskać pisemne zezwolenie Biskupa Kościoła; po zawarciu małżeństwa powinien on zawiadomić o tym Konsystorz (Fundusz Socjalny) i przesłać metrykę ślubu do akt personalnych. Studenci teologii, deklarujący chęć pracy w Kościele, powinni uzyskać zezwolenie pisemne Biskupa Kościoła na zawarcie związku małżeńskiego.